Islamska kultura tradicija i obicaji
Muslimani u Crnoj Gori čine značajan dio stanovništva, sa dubokim historijskim i kulturnim korijenima u zemlji. Prema posljednjem popisu iz 2011. godine, muslimani čine o ko 19,11% ukupne populacije Crne Gore. Oni su etnički i kulturno raznolika zajednica, koja obuhvata Bošnjake, Albance, Muslimane po nacionalnosti (kategorija korišćena tokom Jugoslavije) i manji broj Crnogoraca muslimanske vjere.
Popis
Muslimani u Crnoj Gori
Crna Gora, mala ali bogata kulturna riznica na Balkanu, predstavlja zemlju koja se može pohvaliti raznolikom istorijom i bogatstvom kulturnih nasleđa. Jedan od ključnih segmenata ovog kulturnog mozaika je i kulturna baština muslimana, koja se, kroz vekove, razvijala i oblikovala pod uticajem različitih civilizacija i kultura. Ova baština danas predstavlja značajan turistički potencijal, koji može doprineti razvoju turizma u Crnoj Gori na mnoge načine
Muslimanska zajednica u Crnoj Gori ima duboke korene koje sežu do perioda Osmanskog carstva, kada su mnogi stanovnici primili islam. Tokom vekova, muslimani u Crnoj Gori su razvili jedinstvenu kulturu koja se reflektuje u arhitekturi, običajima, jeziku, umetnosti i svakodnevnom životu. Njihova baština obuhvata širok spektar materijalnih i nematerijalnih kulturnih elemenata koji zajedno čine neprocenjiv deo crnogorskog kulturnog identiteta..
Istorija
Vremenska linija razvoja Muslimana u Crnoj Gori
15. vijek - 16. vijek
Dolazak Osmanskog carstva
15. vijek: Dolazak Osmanlijskog carstva na Balkan i njihova ekspanzija na teritoriju današnje Crne Gore. Mnogi lokalni stanovnici prihvataju islam, što predstavlja početak formiranja muslimanske zajednice u regionu.
1478. godina: Nakon bitke kod Šušanja, veći dio Crne Gore ulazi pod osmansku vlast, čime počinje period značajne promjene u demografskoj i kulturnoj strukturi područja.
16. vijek - 19. vijek
Osmanski period
16. vijek: Izgradnja ključnih sakralnih objekata, uključujući džamije, medrese i hamame. Ovaj period karakteriše procvat islamske arhitekture i kulture u Crnoj Gori.
17. vijek: Konsolidacija muslimanske zajednice i razvoj kulturnih, obrazovnih i vjerskih institucija.
18. vijek: Nastavlja se proces izgradnje i jačanja muslimanskih zajednica, posebno u gradovima kao što su Pljevlja, Bijelo Polje, Podgorica i Rožaje.
19. vijek - početak 20. vijeka
Period oslobođenja od Osmanlija
1878. godina: Berlinski kongres i formalno priznavanje nezavisnosti Crne Gore. Početak perioda kada dolazi do značajnih političkih i društvenih promjena za muslimansku zajednicu.
1912-1913. godina: Balkanski ratovi i kraj osmanske vladavine na Balkanu. Mnogi muslimani, uključujući Bošnjake, suočavaju se sa izazovima i promenama usled promene vlasti.
1918-1941
Kraljevina jugoslavija
1918. godina: Formiranje Kraljevine SHS (kasnije Kraljevina Jugoslavija). Muslimani se suočavaju sa novim političkim okvirom i izazovima u očuvanju svoje kulturne i vjerske baštine.
1920-ih godina: Osnivanje različitih kulturnih i vjerskih organizacija koje rade na očuvanju identiteta Muslimana.
1941-1992
Drugi svjetski rat i period SFRJ
1941-1945. godina: Drugi svjetski rat donosi teška vremena za sve etničke zajednice u Jugoslaviji, uključujući Muslimane. Nakon rata, uspostavljanje Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije donosi novo društveno uređenje.
1945-1992. godina: Period SFRJ karakteriše izgradnja socijalističkog društva. Muslimani u Crnoj Gori učestvuju u društvenom i političkom životu, ali se suočavaju i sa izazovima vezanim za očuvanje svoje kulturne autonomije.
1992-danas
Period posle raspada SFRJ
1992. godina: Raspad SFRJ i formiranje Savezne Republike Jugoslavije (kasnije Državne zajednice Srbije i Crne Gore). Muslimani u Crnoj Gori se suočavaju sa novim političkim i društvenim realnostima.
2006. godina: Crna Gora postaje nezavisna država nakon referenduma. Muslimani u Crnoj Gori dobijaju priliku za dalji razvoj i očuvanje svoje kulturne i vjerske baštine unutar nezavisne Crne Gore.
Gradova
Stanovnika
Procenat
